ChorobyDietaMężczyznaZdrowieŻywienie

Dna moczanowa – jakich produktów unikać w diecie?

Dna moczanowa inaczej nazywana artretyzmem, skazą moczanową czy podagrą to choroba niezwykle bolesna. Według medycznych statystyk na tę przypadłość znacznie częściej chorują mężczyźni niż kobiety. Pierwsze wzmianki o chorobie pojawiły się już w starożytności, a pierwszy wspomniał o niej Hipokrates. Czym charakteryzuje się dna moczanowa? Jakie są jej objawy i przyczyny? Dlaczego dieta odgrywa kluczową rolę? W jaki sposób przebiega leczenie? Odpowiedzi na te pytania można znaleźć poniżej!

Dna moczanowa – charakterystyka choroby

Niegdyś dna moczanowa uważana była za chorobę osób wysoko postawionych w hierarchii społecznej. Najczęściej bowiem diagnozowano ją u polityków, artystów, papieży, filozofów, naukowców, czy też dowódców. Głównie za sprawą składników spożywczych, które były znacznie lepszej jakości, niż te spożywane przez niższe warstwy społeczne. Z czasem okazało się jednak, że choroba może mieć całkiem inne podłoże. Dna nazywana jest podagrą, jeśli objawy obejmują duże palce u stóp. Tak naprawdę jest to zapalenie stawów, które jest bardzo bolesne. Niestety objawy pojawiają się gwałtownie, a ból jest praktycznie nie do zniesienia. Z reguły atak choroby rozpoczyna się od stawu śródstopno-paliczkowego. Czasami pojawiają się też guzki dnawe lub kamienie nerkowe. Duży wpływ na skazę moczanową ma też podwyższony kwas moczowy. Brak ujścia powoduje jego krystalizację i tym samym odkłada się w stawach, ścięgnach i tkankach. W miejscach chorobowych pojawiają się obrzęki, zaczerwienienia, i ostry ból.

Objawy zapalenia stawów

Objawy dny moczanowej najczęściej można odczuwać w nocy, kiedy temperatura ciała jest niższa. Jednak mogą występować również w ciągu dnia. Symptomy są bardzo specyficzne, ponieważ są to nawracające ataki bardzo mocnego bólu, które mogą trwać nawet kilka godzin. Zapalenie stawów z reguły obejmuje podstawę dużego palca, nadgarstka lub stawu skokowego, czy też kolanowego. Dodatkowo może występować też gorączka bądź lub zmęczenie. Krystalizacja kwasu moczowego może skutkować powstawaniem nadżerek kostnych, a w ostateczności prowadzić do przewlekłego artretyzmu. W wielu przypadkach po pierwszym napadzie choroby objawy wycofują się i ustępują w ciągu kilku dni. Niestety, jeżeli chory nie uda się do lekarza w celu zdiagnozowania i podjęcia leczenia, to całkiem możliwe, że następne ataki będą silniejsze, bardziej bolesne i przeniosą się na pozostałe stawy.

Podział na etapy choroby

Jak wspomniano wcześniej, dna jest chorobą bardzo specyficzną. W zależności od stopnia zaawansowania oraz diagnozy i leczenia można podzielić ją na cztery następujące etapy:

  1. Okresy międzynapadowe. Jest to czas między jednym napadem choroby a kolejnym. Chory nie odczuwa żadnego bólu, nadal może normalnie funkcjonować.
  2. Ostre napady zapalenia stawów. To najgorszy moment dla osoby chorującej. Napady mogą pojawiać się w różnych odstępach czasu i trwać wiele godzin.
  3. Okres bezobjawowej hiperurykemii. Co prawda, nie występują żadne objawy, ale zbyt wysokie stężenie kwasu moczowego może prowadzić do formowania się kamieni na nerkach lub przyspieszonego rozwoju dny.
  4. Dna zaawansowana (przewlekła). Ten etap następuje, gdy nie doszło do rozpoznania choroby i nie podjęto leczenia.

Jakie są przyczyny dny moczanowej?

Dna moczanowa to choroba, przy której ciężko jednoznacznie wskazać przyczynę jej występowania. Ta kwestia musi zostać ustalona indywidualnie w trakcie diagnozowania. Jednak można wskazać kilka czynników, które mogą skutkować zachorowaniem na hiperurykemię, czyli zwiększone stężenie kwasu moczowego we krwi. Pierwszym z nich jest uwarunkowanie genetyczne. W przypadku osób, które cierpią na całkowity lub częściowy niedobór enzymu mającego za zadanie kontrolować poziom kwasu moczowego, ryzyko zachorowania jest znacznie większe. Bardziej podatne są też osoby, które niedawno przeszli ciężką chorobę lub operację, były odwodnione lub w ich organizmie doszło do zakażenia. Kolejną przyczyną występowania dny może być nieprawidłowa praca nerek lub nieodpowiednia dieta. Najbardziej narażone są osoby, u których w jadłospisie przeważają produkty bogate w puryny. Są to substancje chemiczne odpowiedzialne za powstawanie kwasu moczowego.

Dodatkowe czynnik zwiększające ryzyko występowania hiperurykemii

Podobnie jak w przypadku innych schorzeń na rozwój podagry może mieć styl życia oraz występowanie niektórych chorób. Niestety wiele osób nie zdaje sobie sprawy, jak duże znaczenie ma zbilansowana dieta, aktywność fizyczna, czy też dbałość o własne zdrowie. Prawdopodobieństwo rozwinięcia się dny zwiększa się, gdy występuje:

  • Nadciśnienie tętnicze.
  • Otyłość.
  • Choroba wieńcowa.
  • Cukrzyca (głównie typu 2).
  • Nadwaga.
  • Zaburzenia gospodarki lipidowej.

Jak wygląda napad dny?

Kwas moczowy znajduje się w płynie stawowym. Na skutek wahania jego stężenia rozwija się ostry napad dny moczanowej. Zazwyczaj na atak choroby mają wpływ czynniki zewnętrzne m.in.: spożyty alkohol, niektóre leki, wysiłek fizyczne, przebyta operacja, czy też zbyt duża ilość związków purynowych w posiłkach. W stawie, który jest zajęty chorobą, kształtuje się obrzęk, zaczerwienienie i ból. Z czego ten ostatni już na początku jest silny, ale po kilku godzinach człowiek nie może go wytrzymać. Jeżeli chory nie podejmie leczenia, to kolejne napady mogą być jeszcze bardziej bolesne i długotrwałe. Czasami mogą trwać nawet kilka tygodni!

Hiperurykemia – diagnostyka

Do podjęcia leczenia niezbędne jest ustalenie, na jakie schorzenie cierpi w chorym. Przede wszystkim należy wykluczyć inne choroby stawów. Całkiem możliwe, że gdy pacjent opisze swoje objawy lekarzowi, to konieczne będzie wykonanie pomiaru stężenia kwasu moczowego oraz jego utratę wraz z moczem w ciągu doby. Badanie przeprowadzone jest pod mikroskopem. Płyn stawowy zostaje pobrany z zainfekowanego stawu i w trakcie analizy lekarz szuka w nim kryształków moczanu sodu. Co ciekawe, istnieje też tzw. dna rzekoma, w której występują kryształki innego rodzaju. Badanie pod mikroskopem pozwala odróżnić te dwa schorzenia.

Leczenie dny moczanowej

W przypadku dny stosuje się leczenie farmakologiczne. Głównym założeniem jest oczywiście uśmierzenie bólu. Pacjent, który go doświadczył, doskonale zdaje sobie sprawę, że wizyta u lekarza jest niezbędna. Żadne ogólnodostępne leki przeciwbólowe nie przyniosą ulgi. Dodatkowo leczenie ma zmniejszyć ryzyko wystąpienia kolejnych objawów w przyszłości. Lekarz najczęściej przepisuje silne leki przeciwbólowe i przeciwzapalne. Natomiast, gdy u chorego napady dny stale nawracają, to należy zastosować allopurynol, czyli składnik zmniejszający ilość wytwarzanego kwasu moczowego lub probenecyd przyspieszający jego wydalanie. Co więcej, niezbędna jest też diagnoza oraz leczenie chorób, które mogą zwiększać ryzyko występowania i nasilania się dny. Są to m.in.:

  • Otyłość.
  • Choroby nerek.
  • Kamica moczowa.
  • Nadciśnienie tętnicze.

U niektórych pacjentów lekarz może zlecić usunięcie kamieni nerkowych lub guzków moczanowych. W tym celu konieczne będzie przeprowadzenie operacji.

Zmiana stylu życia i dieta w dnie moczanowej

Zmiana stylu życia i nawyków żywieniowych ma kluczowe znaczenie, jeżeli chory chce jak najszybciej powrócić do zdrowia. Wcześniej wspomniana puryna musi zostać ograniczona do absolutnego minimum. W innym przypadku stany zapalne oraz silny ból będą nawracać. W związku z tym, z jadłospisu warto wykluczyć:

  • Mięso. Głównie dziczyznę, wieprzowinę i wołowinę.
  • Bekon.
  • Podroby.
  • Piwo.
  • Tłuste sosy.
  • Drożdże.
  • Grzyby.
  • Kawę i herbatę.
  • Szpinak.
  • Warzywa strączkowe.
  • Kakao.

Tak naprawdę przy tym schorzeniu należy unikać produktów tłustych, bogatych w cukry i ostrych przypraw. Nie zaleca się też spożywania alkoholu. Taka dieta może nie tylko pomóc w leczenie, ale też zredukować masę ciała. Co nie jest bez znaczenia, ponieważ na dnę częściej chorują osoby otyłe lub z nadwagą. Ponadto dobrze jest w ciągu dnia pić dużą ilość wody oraz codziennie jeść owoce i warzywa. Lepiej jest unikać potraw smażonych i zagęszczanych mąką. Należy jeść minimum 4 razy dziennie w miarę równych odstępach czasu. Ostatni posiłek (lekki) nie powinien być zjedzony później niż 3 godziny przed snem.

Powiązane posty
ChorobyDietaZdrowieŻywienie

Jakie witaminy i minerały dla dzieci warto suplementować?

CiążaKobietaZdrowie

Kalkulator ciąży - który tydzień?

DietaKobietaMężczyznaZdrowieŻywienie

Skuteczne sposoby na odchudzanie

ChorobyKobietaMężczyznaZdrowie

Sprawdzone sposoby na pozbycie się alkoholu z organizmu - prawdy i mity na temat czasu trzeźwienia

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.